Fizyolojide akademik referans Guyton ve Hall, Ganong, Berne ve Levy ile Boron ve Boulpaep. Guyton anlatımı uzun ve bağlantılı, Ganong daha sıkıştırılmış. Birini ana metin seçip diğerini yalnız tartışmalı konuda açmak daha rahat.
Fizyolojide neyi ezberlemek, neyi anlamak gerekir?
Fizyoloji sorularının bir kısmı sayı ister: normal aralıklar, basınçlar, klirens formülleri. Geri kalanı bir değişkeni oynatıp sonucu sorar. Birincisini kartla taşımak, ikincisini kâğıt üzerinde kurmak gerekiyor.
Pratik ayrım şu: bir bilgiyi tek cümleyle söyleyebiliyorsanız kart konusudur. İki adımdan fazla çıkarım gerekiyorsa kâğıt üzerinde okla kurulması gereken bir zincirdir. Zinciri kurmadan ezberlenen sonuç, soru yönü değiştiğinde çalışmaz.
Zincirin yönünü sınamanın basit bir yolu var. Bir mekanizmayı okuduktan sonra kitabı kapatıp aynı zinciri tersten anlatmayı deneyin: sonuçtan başlayıp nedene gidin. Düz yönde akıcı anlattığınız bir konuyu ters yönde kuramıyorsanız, o konu henüz ezber aşamasında duruyor.
Fizyolojide hangi kaynak neyi çözer?
| Kaynak türü | Fizyolojide işlevi |
|---|---|
| Akademik ders kitabı | Mekanizmayı baştan sona kurar; “neden” sorusunun cevabı buradan çıkar |
| Konu özeti | Sayı, aralık ve tanımları toplar; mekanizmayı tek başına taşımaz |
| Soru çözümü | Hangi değişkenin oynatıldığını gösterir, çıkarım alışkanlığı kazandırır |
| Görsel ve grafik | Eğrilerin kayma yönünü belleğe yerleştirir |
| Bilgi kartı | Normal değerler, formüller ve hormon etkileri için uygun |
Video anlatımın fizyolojide ne zaman kazandırdığı video dersler sayfasında tartışılıyor.
Fizyolojinin ana konu başlıkları
Hücre fizyolojisi ve membran taşınması, uyarılabilir dokular, kan ve hematopoetik sistem, dolaşım, solunum, böbrek ile sıvı-elektrolit ve asit-baz dengesi, sindirim, endokrin sistem, üreme ve sinir sistemi ile duyu fizyolojisi.
Bu başlıklar, YÖK’ün Ulusal Çekirdek Eğitim Programı 2020’de kullandığı organ sistemi adlarıyla aynı hattı izler. Belgenin uyum tablosunda bir örnek satır var. Öksürük ve pnömoni, solunum sistemi anatomisi, histolojisi, solunum fizyolojisi ve asit-baz dengesiyle birlikte listeleniyor.
Fizyolojiyi sistem sırasıyla çalışmanın yararı da bu. Aynı sistemi patoloji ve dahiliyede ikinci kez gördüğünüzde zemin hazır olur.
TUS fizyoloji soru dağılımı nasıl?
Kılavuzun Tablo 1B’si Temel Tıp Bilimleri Testinin 100 sorusundan 8’ini fizyolojiye ayırıyor. Aynı tabloda biyokimya, mikrobiyoloji, patoloji ve farmakolojinin her biri 18 soru alıyor.
Sistemlere göre alt dağılım kılavuzda yok. Dolaşıma ya da böbreğe kaç soru düştüğü yazmıyor.
Sayının düşük olması süreyi de düşürmek gerektiği anlamına gelmez; fizyolojiye harcanan zamanın bir kısmı patoloji ve klinik derslerde geri döner. Yine de 8 soruluk bir alan için dört ciltlik okuma planı, 18 soruluk alanlardan çalınan zamandır. Dağılımın tamamı TUS soru dağılımı sayfasında.
TUS fizyoloji nasıl çalışılır?
Üç turlu bir plan bu derste oturuyor. İlk okuma mekanizmayı kurar, ikinci okuma sayıları yerleştirir, üçüncüsü yalnız hatırlamayı sınar. Üçünü aynı turda yapmaya çalışmak hepsini yavaşlatıyor.
- Ana metinden sistem sistem okuma. Her sistemin sonunda bir sayfaya o sistemin eğrilerini elle çizin.
- Özet ve soru. Burada sayıları karta dökün, eğrileri ikinci kez çizin.
- Yalnız kart ve kendi çizdiğiniz grafikler. Kitaba yalnız yanlış yaptığınız yerde dönün.
Sıra tartışmasında dolaşım ve solunumu başa almak işliyor. İkisi hem birbirine bağlı hem de klinik derslerde tekrar karşınıza çıkacak sistemler. Endokrin ve üreme fizyolojisini birlikte çalışmak da tekrar sayısını azaltır.
Fizyolojiye özgü tuzaklar
Grafiği okumadan geçmek. Fizyoloji eğri üzerinden düşünen bir ders. Bir eğrinin hangi uyaranda sağa, hangisinde sola kaydığını bilmiyorsanız, o konuyu metinden hatırlıyor olmanız yetmez.
Sayıyı mekanizmanın yerine koymak. Normal aralıkları bilmek gerekir, ama soru genellikle aralığın kendisini değil, aralıktan sapmanın nedenini ister.
Patolojiye kaçmak. Fizyoloji çalışırken hastalık anlatımına geçmek cazip, çünkü daha somut görünür. Normalin sınırlarını kurmadan bozulmayı anlamak zorlaşır; sıra normalden bozulmaya doğru olduğunda daha az tekrar gerekir.
Tek kaynağı yarıda bırakmak. Fizyolojide iki metin arasında geçiş yapmanın bedeli yüksek, çünkü anlatım sıraları farklı. Seçtiğiniz metni en az bir tur bitirmek, ortada kalmaktan iyidir.
Sık sorulanlar
Fizyolojide özet yeterli mi?
Özet sayıları ve tanımları taşır, mekanizmayı taşımaz. 8 soruluk alanı yalnız özetle geçmek mümkün, ancak patoloji ve dahiliyede aynı konuları yeniden kurmak zorunda kalırsınız.
Guyton mu, Ganong mu?
Guyton’da bağlantılar daha uzun anlatılır, Ganong’da aynı bilgi daha kısa durur. Zamanı kısıtlı olan için kısa metin, ilk kez öğrenen için uzun anlatım daha rahat.
Formülleri ezberlemek gerekir mi?
Klirens ve kardiyak debi gibi birkaç formül kart konusudur. Formülün türetilişini bilmek, soruda değişkenlerden biri oynatıldığında işe yarar.
Anatomiyle birlikte çalışmak gerekir mi?
Aynı sistemin yapısını ve işleyişini yan yana görmek ikisini de kısaltır. Anatomi sayfasındaki sistemik sıra bu birleşmeye uygun.
Soru bankasına ne zaman başlanır?
Bir sistemi bitirdiğiniz gün o sistemin sorularına başlamak, tüm dersi bitirmeyi beklemekten verimli. Seçim ölçütleri TUS soru bankası sayfasında.